Begrippen
De termen die in de normen, de methoden en de rapportages terugkomen, in één keer uitgelegd.
Begrippen
- Maximumgehalte (ML)
- Wettelijke bovengrens voor een verontreiniging in levensmiddelen of diervoeding. Voor mycotoxinen vastgelegd in Verordening (EU) 2023/915 (levensmiddelen) en Richtlijn 2002/32/EG (diervoeding); de waarde geldt per kilogram product.
- MRL
- Maximumresidugehalte: de wettelijke bovengrens voor residuen van gewasbeschermingsmiddelen of diergeneesmiddelen. Een MRL geldt niet voor mycotoxinen; daarvoor geldt een maximumgehalte.
- Oriëntatiewaarde
- Aanbevolen waarde voor diervoeding. Geen bindende norm, maar een waarde waarop handhaving en HACCP zich baseren; overschrijding vraagt om maatregelen en communicatie.
- Onbewerkt graan
- Graan dat voor de eerste verwerking op de markt komt. Reinigen, schonen en kleursorteren gelden niet als eerste verwerking zolang de korrel intact blijft.
- Verzamelmonster
- Het mengsel van alle grepen uit een partij of deelpartij. De grootte en het aantal grepen zijn voorgeschreven in Verordening (EU) 2023/2782.
- Screening
- Snelle methode die een indicatie geeft of een stof boven een bepaalde grens aanwezig is. Geschikt voor intake en procesbewaking, niet voor formele bewijsvoering.
- Bevestigingsanalyse
- Methode met scheiding en identificatie op basis van structuur, doorgaans LC-MS/MS of HPLC. Nodig bij afkeur, geschil of handhaving.
- Bepaalbaarheidsgrens (LOQ)
- De laagste concentratie die betrouwbaar gekwantificeerd kan worden. Voor mycotoxinen in levensmiddelen geldt als criterium een LOQ van maximaal de helft van het maximumgehalte.
- Meetonzekerheid
- De bandbreedte rond een analyseresultaat. Een partij wordt pas afgekeurd als het resultaat, gecorrigeerd voor recovery en meetonzekerheid, boven de norm ligt.
- Recovery
- Het percentage van de toegediende hoeveelheid dat met de methode wordt teruggevonden. Verordening (EU) 2023/2782 vraagt doorgaans 70–120 %.
- FGIS
- Federal Grain Inspection Service, de Amerikaanse graaninspectiedienst. Een FGIS-erkenning zegt iets over de Amerikaanse handelspraktijk, niet over Europese rechtsgeldigheid.
- WET
- Water Extraction Technology: extractie met een poeder en water in plaats van methanol. Veiliger en eenvoudiger, maar niet voor elke matrix gevalideerd.
- Laterale flow
- Testformaat waarbij een vloeistof over een strip met antilichamen loopt. De kleurintensiteit is een maat voor de concentratie; een lezer maakt het resultaat kwantitatief.
- DON
- Deoxynivalenol, een trichotheceen uit Fusarium. Veroorzaakt voerweigering en braakneigingen; de norm verschilt sterk per diersoort en per regime.
- T-2/HT-2
- Twee verwante trichothecenen, vooral in haver en gerst. Sinds 1 juli 2024 voor het eerst voorzien van wettelijke maximumgehalten in levensmiddelen.
- Zearalenon
- Een Fusarium-toxine met oestrogene werking. Vooral kritisch bij varkens; de voerwaarde voor biggen ligt een factor tien lager dan voor rundvee.
- Fumonisine
- Een toxine uit Fusarium, vooral in maïs. Paarden zijn zeer gevoelig; de voerwaarde voor paarden ligt daardoor veel lager dan voor rundvee.
- Ochratoxine A
- Een toxine uit Aspergillus en Penicillium, vooral een opslagprobleem. De voerwaarde wordt per 2027 vijf keer strenger.
- EZ Receiver
- Software van MCS Diagnostics die uitslagen van de Charm-lezers ontvangt, aan de grenswaarde per product toetst, laat goedkeuren en naar het LIMS stuurt.